مقدمه
در روش جديد آموزش علوم ، معلم نقش محوري سابق را ندارد ، بلكه اين دانش آموزان هستند كه با فعاليت خود تلاش مي كنند به اهداف آموزش دست يابند ، با وجود اين ، نمي توان گفت كه از اهميت نقش معلمان كاسته شده است.
معلمان به عنوان مديران كلاس و طراحان آموزش تلاش مي كنند تا روش هاي آموزش را بهبود بخشند. آنان فرصت هايي براي يادگيري بهتر فراهم مي آورند و دست يابي به اهداف آموزش را تسهيل مي كنند. معلمان هم چنين درباره ي نوع روش هاي سازماندهي و زمان به كارگيري هر يك از روش هاي ارائه ي محتوا تصميم گيرنده هستند.
با توجه به اهداف نوين آموزش علوم ، اين امر بسيار مهم است كه روش هاي ارائه و سازماندهي بتواند فرصت هاي درگيري بيشتر فراگيران در موقعيت هاي آموزشي را فراهم آورد و اجازه دهد تا دانش آموزان با روش هاي كاوش گري و حل مسأله و ساير مهارت ها به اهداف آموزشي دست يابند.
نمونه هاي فراواني از روش ها وجود دارد كه مي توانند اثبات كنند كه رويكرد نوين آموزش علوم ، با مديريت هوشمندانه اي معلمان در كلاس درس ، نتايج آموزشي مطلوبي به بار مي آورد. نتايج آموزش از يك سو ، ميزان جذابيت آموزش را در نظر دارد و در انديشه ي افزايش رغبت و علاقه ي شاگردان است . واز سوي ديگر ، اثر بخشي و كارايي آموزش را مورد توجه قرار مي دهد.
معلمان به عنوان طراحان آموزشي در اثر بخشي آموزش ، دستيابي همه ي فرا گيران به اهداف آموزش را جويا مي شوند ودر بحث كارآيي يا كارآمدي ، به انجام درست برنامه هاي آموزش توجه مي كنند كه از حداقل هزينه ها و زمان هاي صرف شده حمايت مي كند. روش پودماني (پيمانه اي) الگوي مناسبي براي تحقق اين اهداف است.
مراحل انجام روش پودماني
روش پودماني ، پس از مشخص شدن محتواي تدريس و اهداف اصلي آن و تعيين قابليت ارائه ي محتوا بر اساس مراحل زير انجام مي شود :
1- اهداف اصلي به اهداف عملكردي مشخص تقسيم مي شود.
2- فعاليت ها و موقعيت هاي عملكردي مناسبي در ارتباط با هر يك از اهداف فوق طراحي مي شود. از اين موقعيت ها به عنوان ايستگاه هاي فعاليت يا ميز كار ياد مي شود.
3- گروه هاي دانش آموزان به گونه اي ترتيب داده و توجه مي شوند تا به صورت چرخشي ،به ترتيب فرصت پيداكنند تا همه ي فعاليت ها را انجام دهند. مهم نيست كه هر گروه با كدام فعاليت آغاز مي كند. آنچه اهميت دارد، اين است كه در طول كلاس ،همه ي گروه ها ،همه ي فعاليت ها را انجام دهند.
4- زمان آموزش (كلاس) به بخش هاي مساوي تقسيم مي شوند. در هر بخش ، هر گروه از دانش آموزان ،مشغول يك فعاليت هستند و با پايان زمان آن بخش ، هر گروه به ميز كار بعدي مي رود و فعاليت تازه اي را آغاز مي كند.
ميز كار 3 ميز كار 2 ميز كار 1
ميز كار 4 ميز كار 5
بهتر است كه تعداد گروه ها با تعداد ميز كارها (فعاليت هاي طراحي شده) يكسان باشد تا در هيچ بخش از كلاس گروهي بيكار نباشد.
5- گرو هها در فرصتي كه براي تلفيق نتايج حاصل از ايستگاه هاي فعاليت دارند ، با مطالعه كتاب درسي به اهداف اصلي واحد درسي مورد نظردست پيدا مي كنند .
